Hoesjes, foto’s, titels, propagandistische aankondigingen en ook recensies bevooroordelen de mens al voordat de muziek gehoord is. En niet alleen bij muziek beïnvloeden vooroordelen de mening die objectief zou moeten zijn. Ik betrap mezelf er te vaak op dat niet zelden de opvatting over iets of iemand al bij voorbaat is vastgesteld. Menigeen zal de waarde van uitspraken, in woord en spraak, in twijfel trekken zodra het vermoeden rijst dat deze zijn gebaseerd op al dan niet onreële verwachtingen. Maar willen we dan allemaal de Homo Prudens, de “zero risk man – personifies prudence, rationality and responsibility” (John Adams, 1995), zijn?
Vorige week las ik onverwacht in een paar uur het essay van Theodore Dalrymple Leve Het Vooroordeel! uit. Eigenlijk heet Theodore Anthony Daniels, een arts en psychiater die vooral in Engelse gevangenissen carrière heeft weten te maken. Waarschijnlijk zijn enkele gevangenen inmiddels vrijgelaten en bevooroordeeld, want hij woont nu gepensioneerd in Frankrijk. Zijn Engelse humor heeft hij echter niet verloren. In zijn pleitrede voor het vooroordeel bekritiseert hij niet alleen de huidige cultuur (vooral op het gebied van opvoeding en seksualiteit) maar probeert hij ook de lezer ervan te overtuigen dat het begrip vooroordeel ruimer is dan wat het in de hedendaagse samenleving betekent. Een betwisting van het vooroordeel over het woord vooroordeel.
Het menselijk geweten is volgens Arthur Schopenhauer samengesteld uit “ongeveer uit een vijfde mensenvrees, een vijfde bijgeloof, een vijfde gewoonte, een vijfde vooroordeel, en een vijfde ijdelheid”. Vooroordelen of anders vooropgezette ideeën zijn een essentieel onderdeel van het menselijk denken. Hoewel in de zogenaamde moderne vrije wereldgemeenschap een vooroordeel als iets wanstaltigs gezien wordt, als iets dat het zelf denken vertroebelt, bestaat er eigenlijk geen moraal zonder deze vooroordelen. Niet infrequent wordt een vooroordeel gezien als een ongefundeerde afkeer van bepaalde bewegingen, al dan niet fungerend als levend wezen. Buitenom dat die stelling al een vooroordeel is, heeft het juist vaak een positieve kant. Ze zijn namelijk vaak gebaseerd op de ervaringen en kennis uit het verleden, en zijn daarom cruciaal (geweest) voor de ontwikkeling van de mens en de manier waarop deze met zijn omgeving omgaat. Stel je eens een aardbol voor waarop iedereen zonder vooroordelen door het leven zou gaan. Zedeloosheid, onbeheerstheid, ja zelfs anarchisme zou de maatschappij tekenen. Iedereen groeit immers op in een ander milieu, met andere omgangsvormen. Nu hoor ik enkele punkers al juichen bij het woord “anarchisme”, maar uiteindelijk zal de samenleving en uiteindelijk het individu daar niet beter van worden.
Wie zijn wij dat wij onze normen aan anderen op mogen leggen, als die normen in feite zelf ook weer vooroordelen zijn? Theodore Dalrymple beschrijft op kritische wijze deze gedachte en probeert de lezer provocerend uit de tent te lokken. In ieder geval zet Leve Het Vooroordeel! aan tot dieper nadenken over het begrip vooroordeel en dat bepaalde vastgestelde denkbeelden niet altijd op uitgebreide manier bekrachtigd hoeven te zijn. De ontwikkeling van de menselijke maatschappij zou bewijs genoeg moeten zijn, dus waarom zouden we vooroordelen nu opeens moeten minachten? Dalrymple probeert – en overtuigt – dat een onbevooroordeeld mens kwetsbaar is als het ego van elkeen.
“Das Vorurteil ist ein unentbehrlicher Hausknecht, der lästige Eindrücke von der Schwelle weist. Nur darf man sich von seinem Hausknecht nicht selber hinauswerfen lassen”, en Karl Kraus had gelijk. Ik ben een
voorstander van het bestaan van bepaalde vooroordelen, omdat ze het gericht denken een handje helpen, maar er moet ook ruimte zijn voor eigen interpretatie. “Het bestaan van een volmaakte God die ons geschapen zou hebben, is een vooroordeel en dit vooroordeel mag niet gebruikt worden bij het verkrijgen van onbetwijfelbare kennis” (Descartes). Vooral de media zijn er goed in de bij de menselijke geest ingegraven opgelegde denkbeelden uit te buiten zodat een groot deel als makke schapen achter de berichtgeving aanloopt. De gedachtegang van de belangrijkste bewoner van de aarde is door vooroordelen ook afgestompt en slechts enkelingen weten hieraan te ontsnappen. Vaak zijn dit figuren die leven in (bijna) totale afzondering. In de oudheid ging dit men gemakkelijker af dan tegenwoordig, maar ook de oude Grieken wisten al dat hermeneutiek de feitelijke beoordeling dusdanig kon beïnvloeden dat de mensheid een bericht van de Goden zomaar verkeerd kon uitleggen. Een vooroordeel is dan ook moeilijker te splitsen dan een atoom, zei Albert Einstein. En die kon het weten.
Voorbedachte subjectiviteit schetst soms een beeld dat niet klopt met de werkelijkheid. Het kan je wel aangenaam verrassen. En verrassingen zijn leuk. Ik schrijf mijn recensies op deze site in alle subjectiviteit. Ik raad alleen maar iedereen aan om zijn eigen oordeel te vellen. Maar laat de nieuwe Guns N’ Roses alsjeblieft gewoon liggen.


Als verzekerings- en Arbo adviseur in het MKB heb ik veel ervaring met de gevaren die het onderhouden van een website met zich meebrengt. Toen ik pas geleden bij mrbungle een vrijblijvende risico-inventarisatie afnam, bleek maar weer eens dat RSI slechts bijzaak is bij internetondernemers. In een volle koelkast naast de computer schuilt bijvoorbeeld heel wat meer gevaar dan men denkt. Ook zag ik dat mrbungle een Apple toetsenbord heeft op een Windows pc; dat is natuurlijk vragen om problemen. Gelukkig kreeg ik groen licht van mijn manager om een offerte uit te brengen voor een arbeidsongeschiktheidsverzekering. Nadat de inzagetermijn van twee weken was verstreken belde ik maar eens met mrbungle of hij de 82 pagina’s tellende aanbieding had gelezen. “Alleen de laatste pagina”, antwoordde hij en vervolgde: “de premie is hoger dan mijn inkomen”. Daarna hing hij op.
Speciaal voor mrbungle.nl heb ik een klankbordgroep opgericht, die zich bezig houdt met advies op het gebied van layout, tekst, presentatie en promotie. Ook neem ik zitting in een raad die toezicht houdt of deze tips wel uitgevoerd worden. Het is niet dat ik mijzelf zo belangrijk voel, maar de beheerder van deze website kan volgens mij wel een steuntje in de rug gebruiken. Een site moet vooral gevonden worden, vind ik, want als een site niet gevonden wordt, wordt die ook niet gelezen. Daarom heb ik geopperd vooral sleutelwoorden te gebruiken die veel in Google worden ingetypt, zoals Ajax, Barcelona, Messi en Van Den Boog. Zo’n creatieveling als mrbungle weet daar vast wel een verhaal rond te bouwen.
Ik kwam mrbungle voor het eerst tegen toen hij protestflyers aan het uitdelen was op een conventie voor vrouwen met kort haar. Op die flyer stond in het comic sans lettertype zijn website aangeprezen als een online feministisch centrum voor dames met smaak. Op de achterkant stond trouwens een concert aangekondigd van de Brabantse goregrindband Urine Festival. Jullie begrijpen natuurlijk wel dat ik met mijn smartphone meteen mrbungle.nl aan mijn favorieten heb toegevoegd. Nu ik deze site regelmatig bezoek laat ik mijn dagboek en het Libelle forum links liggen, en heb ik ook mijn truttige vriendinnen aangespoord eens wat sappige spanning in hun leven te brengen. De absurdistische teksten over nog vreemdere muziek maken namelijk heel wat los. Met ieder bezoek aan deze website voel ik mijn haar weer groeien.
Door mijn werk als frietboer heb ik regelmatig te maken met de altijd vriendelijke mrbungle. Minimaal drie keer per week neemt hij een bestelling af voor een weeshuis, waarbij ik mij altijd afvraag hoe hij toch zo slank blijft. Blijkbaar vreet het voltypen van mrbungle.nl energie. Niet gek natuurlijk, wanneer je iedere band waar nog niemand naar geluisterd heeft, probeert aan te prijzen. Je moet heel wat in huis hebben om in die vele uren nieuwe muziek het kaf van het koren te scheiden. Het is eigenlijk net als de juiste snacks naast je friet bestellen; je moet er een neus voor hebben. Wist u trouwens dat er dermate veel penicilline in een frikandel zit dat u uw leven er met drie weken mee kunt verlengen?
Iemand die zich voordeed als een vriend van mrbungle boekte mij onlangs om met mijn draaiorgel op te treden, precies voor zijn woning. Dit wel heel bijzondere verjaardagscadeau werd echter niet gewaardeerd en met hoon ontvangen. Al na één minuut kreeg ik lege blikjes bier van het merk “pils” naar mijn hoofd geslingerd, en het was nog maar elf uur in de ochtend! Het ging van kwaad tot erger. Asbakken, zeewierjenever, een boxset van de Small Faces… Omdat er contractueel was vastgelegd dat ik niet voor vijf uur ’s middags mocht stoppen en ik de gage goed kon gebruiken bovenop mijn studiefinanciering, beloofde het een lange dag te worden. Gelukkig maakte een goed geplaatste molotovcocktail een snel einde aan dit drama. De volgende dag heb ik mij meteen opgegeven voor “Gepest” van RTL 4.
Ik wil deze ruimte graag gebruiken om in contact te komen met jou! Jij bent een goedgebruinde, bij voorkeur heteroseksuele vrouw tussen de 20 en 35 jaar, van middelmatige lengte en breedte, die net als ik op zoek is naar een knuffeldiertje voor de langere termijn. Trefwoorden: verkleedpartijtjes, Norwich terriërs, lachebekkie en stijldansen. Ik, een 26-jarige student psychologie, blank en slank, ben klaar om jouw liefde te ontvangen! Mijn hobby’s zijn live action role-playing games, wandelen met mijn honden en fantasy boeken. Ik droom van zwoele zomeravonden met een Ice tea, waarin onze prille vriendschap langzaam overgaat in een vleselijke relatie. Spreek je dit ook aan? Bel me dan op 06-89****** (nummer bekend bij de beheerder van deze website).